---
title: "Opzet van een Internal Compliance Program (ICP)"
id: "80"
type: "page"
slug: "icp-opzetten"
published_at: "2026-06-03T08:18:51+00:00"
modified_at: "2026-11-08T10:51:45+00:00"
url: "https://tradecontrolscompliance.com/services/icp-opzetten/"
markdown_url: "https://tradecontrolscompliance.com/services/icp-opzetten.md"
excerpt: "ICP opzetten voor export control? Verplicht voor globale vergunning bij CDIU. Op maat, geen template. Ontwerp, implementatie en training."
---

Internal Compliance Program · ICP · Export Compliance Program · Exportcontrole

# Internal Compliance Program voor Export Control in Nederland: Opzet en Implementatie

Een internal compliance program (ICP) is de organisatorische basis voor aantoonbare naleving van exportcontroleregelgeving. Trade Controls Compliance ontwerpt en implementeert een export compliance program dat aansluit bij de structuur, producten en risicoprofs van uw organisatie. Geen standaard template, wel een werkend systeem.

Internal compliance program

Export compliance program

ICP exportcontrole

Compliance beleid

Screeningsworkflow

## Wanneer heeft uw organisatie een ICP nodig? Bij een globale vergunning

Een [internal compliance program (ICP)](https://eur-lex.europa.eu/eli/reco/2021/1700/oj/eng)
 is het geheel van beleid, procedures, controles en [trainingen](/services/export-control-training/)
 waarmee een organisatie aantoonbaar maakt dat zij de exportcontroleregelgeving naleeft.De EU dual-use verordening (2021/821) schrijft voor dat bedrijven die exportvergunningen aanvragen een ICP moeten hebben of kunnen aantonen. Ook in het kader van de EAR (BIS) en ITAR (DDTC) is een aantoonbaar export compliance program een formele vereiste voor toezichthouders. Voor globale vergunningen geldt een harde drempel: CDIU verleent geen globale vergunning aan bedrijven die geen ICP hebben. Een globale vergunning, die meerdere uitvoeren naar meerdere bestemmingen onder één vergunning dekt, veronderstelt dat de exporteur zijn compliance structureel en aantoonbaar heeft ingericht. Een ICP is daarvoor een expliciete voorwaarde bij de aanvraag, geen optie. Maar ook los van elke formele verplichting is een ICP waardevol. Het biedt de borging en het framework voor een consistent compliance beleid: het legt vast wie verantwoordelijk is, hoe beslissingen worden genomen en gedocumenteerd, en hoe de organisatie reageert op veranderingen in regelgeving. Bedrijven die een ICP inrichten zonder dat het strikt verplicht is, bouwen een compliance-infrastructuur die beschermt bij groei, nieuwe markten en toekomstige vergunningaanvragen. Een complicerende factor is dat de meeste organisaties met meer dan één regime te maken hebben. Een bedrijf dat producten exporteert met US-origin componenten valt naast het Nederlandse en EU-kader ook onder de EAR van BIS en mogelijk de ITAR van DDTC. Als er ook transacties zijn met partijen in hoog-risico bestemmingen, speelt het OFAC-kader mee. Elk regime heeft zijn eigen ICP-vereisten en -accenten — maar twee aparte programma’s optrekken is inefficiënt en vergroot het risico op incongruenties. Een geïntegreerd ICP dat alle relevante regimes dekt is de enige werkbare aanpak.

### ERP-integratie: SAP GTS en andere ERP systemen

Veel organisaties hebben export control-processen die los staan van hun ERP-systeem. Classificaties worden bijgehouden in Excel, vergunningchecks verlopen handmatig en restricted party screening gebeurt buiten SAP om. Dat is een risico, zeker bij grotere transactievolumes.

Een goed opgezet ICP beschrijft hoe uw export control-processen aansluiten op de systemen die uw organisatie al gebruikt. Voor SAP-gebruikers betekent dat een uitgewerkte werkwijze voor SAP GTS export control: hoe classificaties en ECCN-codes in het systeem worden beheerd, hoe licentiecontroles zijn ingericht en hoe de restricted party screening-functionaliteit van SAP GTS aansluit op uw complianceprogramma. Hetzelfde geldt voor Oracle Global Trade Management en de exportcontrolefunctionaliteit in Microsoft Dynamics 365.

Een ICP zonder ERP-integratie is onvolledig voor organisaties die op grote schaal exporteren.

###### GEÏNTEGREERDE ICP-ELEMENTEN — RELEVANT IN ALLE JURISDICTIES

Management commitment

Screening (partijen & eindgebruik)

Training op maat

Risicobeoordeling

Vergunningbeheer

Audit & monitoring

Classificatieprocedure

Administratie & recordkeeping

Overtredingsprocedure & disclosure

Dekking: NL (BZ-richtlijn) · EU Verordening 2021/821 · BIS/EAR · ITAR/DDTC · OFAC · UK ECJU

EU Verordening 2021/821 Art. 2(21) + Art. 9

CDIU: globale vergunning vereisten

EAR: BIS Compliance Guidelines

ITAR: DDTC compliance program vereisten

OFAC Framework 2019 (5 pijlers)

UK ECJU Code of Practice 2022

### Wanneer hebt u ondersteuning nodig bij uw ICP?

##### U wilt een globale vergunning aanvragen of heeft geen ICP

CDIU verleent geen globale vergunning zonder ICP. Maar ook bij individuele vergunningaanvragen verwacht CDIU dat de exporteur een aantoonbaar compliance programma heeft. Het ontbreken ervan vertraagt aanvragen en vergroot het risico op weigering.

##### Uw bestaande ICP is verouderd of niet meer actueel

Regelgeving verandert. Sanctiepakketten worden uitgebreid, nieuwe landen komen onder embargo, en technologiecontrolelijsten worden jaarlijks bijgewerkt. Een ICP zonder actualisering is een risico.

##### Uw ICP werkt op papier maar niet in de praktijk

De meest voorkomende situatie: procedures bestaan, maar medewerkers weten niet wanneer ze van toepassing zijn of hoe ze moeten handelen bij een positieve screening. Een functioneel export compliance program vereist training en workflow-integratie.

##### U groeit internationaal en uw risicoprofiel neemt toe

Nieuwe markten, nieuwe leveranciers en nieuwe producten veranderen het risicoprofiel van uw organisatie. Een ICP dat ontworpen is voor de huidige situatie loopt achter bij groei.

### Hoe ontwerpt Trade Controls Compliance uw internal compliance program?

##### Risicoanalyse van uw producten, markten en transacties

Ik analyseer uw productportfolio, exportmarkten, leveranciersbestand en transactiestromen. Dit levert een risicomatrix op die de basis vormt voor het ICP.

##### Beleid en procedures op maat

Op basis van de risicoanalyse stel ik compliance beleid en procedures op die aansluiten bij uw organisatiestructuur. Geen generieke template, maar documentatie die uw medewerkers begrijpen en kunnen toepassen.

##### Screeningsworkflow en beslisboom

Ik ontwerp een screeningsworkflow die integreert in uw inkoopproces, verkoopproces en HR-procedure: wie screent wat, wanneer, met welke tool en met welke escalatieprocedure.

##### Training van medewerkers

Een export compliance program werkt alleen als de mensen die ermee moeten werken het begrijpen. Ik train uw team op de procedures die voor hen relevant zijn: verkoop, inkoop, techniek en management afzonderlijk.

##### Borging en periodieke review

Ik help u een reviewcyclus in te richten waarmee het ICP actueel blijft: jaarlijkse herbeoordeling, nieuwsmonitoring op sanctiewijzigingen en een protocol voor wanneer de regelgeving verandert.

### Veelgestelde vragen over opzet van een internal compliance program (icp)

[Wat moet er minimaal in een internal compliance program staan?](#accordion-item-wat-moet-er-minimaal-in-een-internal-compliance-program-staan?)
Een internal compliance program voor export control bevat minimaal: een beleidsdocument met de toewijzing van verantwoordelijkheden, een classificatieprocedure voor producten en technologie, een screeningsprocedure voor klanten en eindgebruikers, een vergunningprocedure inclusief documentatieverplichtingen, een trainingsprogramma voor relevante medewerkers en een auditprocedure voor periodieke toetsing. EU Verordening 2021/821 artikel 12 geeft aanvullende richtsnoeren. BIS heeft voor EAR compliance vergelijkbare richtsnoeren gepubliceerd.

[Wat is het verschil tussen een internal compliance program en een export compliance program?](#accordion-item-wat-is-het-verschil-tussen-een-internal-compliance-program-en-een-export-compliance-program?)
De termen internal compliance program (ICP) en export compliance program worden in de praktijk door elkaar gebruikt. ICP is de term die de EU-regelgeving en RVO hanteren; export compliance program is gebruikelijk in de context van de EAR en BIS. Beide beschrijven hetzelfde concept: het georganiseerde stelsel van beleid, procedures en controles waarmee een bedrijf aantoont dat het exportcontroleregelgeving structureel naleeft.

[Hoe lang duurt het om een internal compliance program op te zetten?](#accordion-item-hoe-lang-duurt-het-om-een-internal-compliance-program-op-te-zetten?)
De doorlooptijd voor het opzetten van een functioneel ICP is afhankelijk van de grootte van de organisatie, de complexiteit van het productportfolio en de mate van bestaande compliance-infrastructuur. Voor een kleinere organisatie met een beperkt productportfolio is een basis-ICP in vier tot zes weken operationeel. Voor een middelgrote organisatie met meerdere product- en marktcategorieën is acht tot twaalf weken realistischer, inclusief training.

[Hoe toont u aan dat uw export compliance program werkt?](#accordion-item-hoe-toont-u-aan-dat-uw-export-compliance-program-werkt?)
Een export compliance program toont u aan door documentatie: classificatieverslagen, screeningslogs, vergunningenregister, trainingsbewijzen en auditverslagen. Bij een douanecontrole of een handhavingsonderzoek is het de documentatie die bepaalt of uw compliance aantoonbaar is. Een ICP zonder dossiervorming is een procedure zonder bewijs. Trade Controls Compliance helpt u de juiste registratie in te richten.

#### ICP laten opzetten?

Vertel me uw producten en markten. Ik ontwerp een programma dat werkt.

[Gesprek inplannen →](/contact/)

#### Robert van de Ruit

Export Control Consultant

Gecertificeerd Export Compliance Professional (ECoP EAR). 20 jaar exportcontrole in de industrie. Beschikbaar als ZZP consultant, projectmanager of interim officer.

[Over Robert →](/over-robert/)

##### Diensten

[EU Dual-Use & ECCN classificatie](https://tradecontrolscompliance.com/services/dual-use-eccn/)

[ITAR & EAR compliance](https://tradecontrolscompliance.com/services/itar-ear/)

[Sancties & OFAC](https://tradecontrolscompliance.com/services/sancties-ofac/)

[ICP opzet & projectmanagement](https://tradecontrolscompliance.com/services/icp-opzetten/)

[Compliance audit & nulmeting](https://tradecontrolscompliance.com/services/compliance-audit/)

[Research security & ITT](https://tradecontrolscompliance.com/services/research-security/)

[Exportvergunningen](https://tradecontrolscompliance.com/services/exportvergunningen/)

#### ICP opzetten of verbeteren?

Vertel me de situatie: geen ICP, verouderd ICP of een ICP dat op papier werkt maar niet in de praktijk. Ik help u verder.

[Gesprek inplannen →](/contact/)

###### Overige diensten

[Dual-Use & ECCN /services/dual-use-eccn](/services/dual-use-eccn/)

[Sancties & OFAC /services/sancties-ofac](/services/sancties-ofac/)

[Exportvergunningen /services/exportvergunningen](/services/exportvergunningen/)

[ITAR & EAR /services/itar-ear](/services/itar-ear/)

[ICP Opzet ECCN /services/icp](/services/opzet-van-een-internal-compliance-program-icp/)

[Compliance Audit /services/compliance-audit](/services/compliance-audit/)

[Research Security /services/research-security](/services/research-security/)

[Export Control Training /services/export-control-training](/services/export-control-training/)
